تحلیل علم سنجی پژوهش های اسلام محور پژوهشگران ایرانی: روندها، همکاری ها و نقشه علمی (2014 - 2024 م)
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
چکیده
هدف: این پژوهش با رویکرد علمسنجی، به بررسی یک دهه از پژوهشهای ایرانی با محوریت موضوعی اسلام، نمایهشده در پایگاه استنادی «وب آو ساینس» بین سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۲4 میلادی پرداخته است. روششناسی: روش پژوهش حاضر کاربردی و از نوع توصیفی-تحلیلی است. جامعه آماری پژوهش را ۲۶۲۵ مقاله ایرانی با موضوع اسلام تشکیل میدهد که در بازه زمانی مشخص شده در پایگاه مذکور نمایه شدهاند. تحلیل دادههانیز بر اساس ترسیم نقشه علمی، خوشهبندی موضوعات و همرخدادی واژگان با بهره گیری از نرم افزار ُوس ویـوئر(VosViewer) انجام شد. یافتهها: نتایج نشان داد مقالات بررسیشده در ۱۰۶۹ عنوان نشریه منتشر شدهاند و روند رشد کمّی آنها در دهه مورد مطالعه یکنواخت نبوده و نوسانات قابل توجهی داشته است. در میان مؤسسات پیشتاز، دانشگاه آزاد اسلامی، دانشگاه تهران و دانشگاه علوم پزشکی تهران بهترتیب بیشترین سهم را در تولید این مقالات داشتهاند. پژوهشگران ایرانی در انتشار این بروندادها با ۸۲ کشور همکاری علمی داشتهاند که در میان آنها به ترتیب با آمریکا، انگلستان و مالزی بیشترین تعامل را داشتهاند. نقشه علمی ترسیمشده، شش خوشه موضوعی اصلی شامل «اقتصاد اسلامی»، «سلامت عمومی»، «هویت و سیاست»، «تربیت نسل»، «سلامت روان» و «معماری و محیط» را در پژوهشهای اسلاممحور ایرانی آشکار ساخت که بیانگر رویکردی کلنگر به ابعاد فردی و اجتماعی حیات انسان است. نتیجه: اسلام بهعنوان یک نظام جامع فکری–عملی، ابعاد فردی و جمعی انسان را توأمان مورد توجه قرار میدهد و این پژوهش نشان میدهد گفتمان علمی پژوهشگران ایرانی در این حوزه، پویا، چندوجهی و مسئلهمحور است؛ تداوم و هدایت آگاهانه این روند میتواند بر عمق و اثرگذاری اجتماعی تولیدات علمی ایران در عرصه جهانی مطالعات اسلامی بیفزاید.
. (1405). تحلیل علم سنجی پژوهش های اسلام محور پژوهشگران ایرانی: روندها، همکاری ها و نقشه علمی (2014 - 2024 م). رهیافت فرهنگ دینی, 9(دوره جدید، شماره 13), 6-32.
MLA
. "تحلیل علم سنجی پژوهش های اسلام محور پژوهشگران ایرانی: روندها، همکاری ها و نقشه علمی (2014 - 2024 م)", رهیافت فرهنگ دینی, 9, دوره جدید، شماره 13, 1405, 6-32.
HARVARD
. (1405). 'تحلیل علم سنجی پژوهش های اسلام محور پژوهشگران ایرانی: روندها، همکاری ها و نقشه علمی (2014 - 2024 م)', رهیافت فرهنگ دینی, 9(دوره جدید، شماره 13), pp. 6-32.
CHICAGO
, "تحلیل علم سنجی پژوهش های اسلام محور پژوهشگران ایرانی: روندها، همکاری ها و نقشه علمی (2014 - 2024 م)," رهیافت فرهنگ دینی, 9 دوره جدید، شماره 13 (1405): 6-32,
VANCOUVER
. تحلیل علم سنجی پژوهش های اسلام محور پژوهشگران ایرانی: روندها، همکاری ها و نقشه علمی (2014 - 2024 م). رهیافت فرهنگ دینی. 1405;9(دوره جدید، شماره 13):6-32.
