1
دکتری علوم قرآن و حدیث، استادیار دانشگاه سیستان و بلوچستان.
2
کارشناسی ارشد علوم قرآن، دانشگاه علوم قرآنی زاهدان
چکیده
عصر اموی از دوره های سخت و دشوار حیات شیعیان محسوب میشود. در این عصر، حکمرانان در سرکوبی شیعیان از هیچ اقدامی فروگزار نکردند و از سوی دیگر شیعیان نیز برای بقای مکتب خویش مقاومت و جانفشانی ها کرده و شهدای بسیار دادند که اتفاقاً بسیاری از آنان در صحنه های نبرد نبوده است. با این وصف هم ابعاد و هم پیامدهای کشتار شیعیان در خارج از میدان جنگ مشخص نیست و تاکنون تحقیق مبسوطی در این زمینه صورت نپذیرفته است. لذا پژوهش حاضر درصدد بررسی دو موضوع برآمده است: نخست احصا و بازنمایی مجدد برخی ابعاد و میزان کشتار و آزار شیعیان خصوصاً در خارج از میادین جنگ و پس از آن، پرداختن به پیامدهای سرکوبی و کشتار ایشان در این عصر و آسیبهایی که دامنگیر شیعیان شده است. روششناسی پژوهش: این پژوهش از نوع توسعه ای و روش آن تاریخی و توصیفی ـ تحلیلی میباشد. روش گردآوری اطلاعات کتابخانه ای است و ابزار گردآوری اطلاعات نیز علاوه بر کتابخانه؛ اینترنت، نرمافزارها و بانکهای دیجیتالی، منابع و مقالات مرتبط با تاریخ صدر اسلام و پژوهشهای مبتنی بر آن است. روش پژوهش نیز متضمن روش تاریخی است. یافته ها و نتیجه ی تحقیق نشان میدهد کشتار شیعیان توسط بنیامیه پیامدهای بسیار اثرگذاری در تاریخ سیاسی، فرهنگی و اقتصادی این مذهب داشت. از سویی توانست به انسجام درونی شیعیان کمک نماید، اما از سوی دیگر در عرصه اجتماع آنان را به حاشیه راند، در عرصه فرهنگ به رشد تقیه و باطنیگری کمک کرد و در عرصه اقتصاد، موجب تضعیف بنیه های اقتصادی ایشان شد.